บันทึกประวัติศาสตร์กับวิชาโหร(พิธีกรรม) |
บันทึกประวัติศาสตร์กับวิชาโหร(พิธีกรรม)
(1) จากคราวศึกพระยาพสิม ณ เขาพระยาแมน เมืองสุพรรณบุรี ปีวอก พ.ศ.2127
- ครั้นถึงเดือนยี่ ขึ้น 2 ค่ำ สมเด็จพระนเรศวรกับสมเด็จพระเอกาทศรถ ก็เสด็จโดยกระบวนเรือจากกรุงศรีอโยธยา ไปทำพิธีเหยียบชิงชัยภูมิฟันไม้ข่มนาม ที่ ตำบลลุมพลี
- คัมภีร์พิชัยสงคราม, ตำราพิธีตัดไม้ข่มนาม
(2) จากสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช
- "
ตรัสให้กระทำมงคลแต่งใส่รี้พลทั้งปวงเป็นสำคัญ แล้วให้เอาใบสะเดาเป็นประเจียด สำหรับเมื่อยุทธนั้น เพราะเหตุว่า สมเด็จพระศรีสุธรรมราชาธิราชไซร้ ชนมวารในวันศุกร์ และใบสะเดานั้นเป็นนามพุธ และศุกร์สิ้นกำลังในพุธนาม เพื่อจะประหารนามแห่งอริราช
"
- คัมภีร์พิชัยสงคราม, ตำราพิธีตัดไม้ข่มนาม
(3) จากพระประวัติสมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้ากุณฑลทิพวดี
- ทรงพระนามเดิมว่า พระองค์เจ้าจันทบุรี ประสูติเมื่อปี มะเมีย พ.ศ. 2341 "
ครั้นถึงวันอาทิตย์ เดือน 12 ขึ้น 2 ค่ำ จึงโปรดให้ตั้งการพระราชพิธี เฉลิมพระนาม ครั้นรุ่งขึ้น ณ วันจันทร์ เดือน 12 ขึ้น 3 ค่ำ (วันที่ 5 พ.ย. 2347) พระราชทานสุพรรณบัฏ เลื่อนขึ้นเป็น สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้ากุณฑลทิพวดี แล้วมีงานสมโภช อีก 3 วัน
"
- คัมภีร์โลกศาสตร์, ตำราตั้งชื่อ
จากจดหมายเหตุปูมโหร
(4) ปีมะแม จ.ศ. ๙๐๙ (พ.ศ. 2090 จูเลียน) ณ วัน ๗ ขึ้น ๕ ค่ำ เดือน ๕ เศษ ๘ (พระยอดฟ้า) เสด็จออกพลับพลาทอดพระเนตรชนช้าง พระยาช้างงาหัก ครั้นอยู่มาช้างร้องเป็นอัศจรรย์
- คัมภีร์คชศาสตร์, คัมภีร์ราชมัญตัญ, คัมภีร์นครพังส์,คัมภีร์โพไทธิบาทว์
(5) ปีเถาะ จ.ศ.๑๐๙๗ (พ.ศ. 2278) มีดาวกลางวัน ตั้งต้นปักขณนา วัน ๗ แรม ๑ ค่ำเดือน ๓
- ตำราดาวออกกลางวัน, ตำราดาวกลางเมือง, ตำราพระเคราะห์ผุดเมือง
(6) ปีมะเมีย จ.ศ. ๑๑๓๖ (พ.ศ. 2317) ณ วัน ๒ แรม ๑๐ ค่ำ เดือน ๑๒ เวลา ๑๑ ทุ่ม ดาวพระเสาร์ เข้าวงพระจันทร์ ดาวอื่นขึ้นริมแง่เหนือ
- ตำราดาวเคียงเดือน, ตำราดาวเข้าวงพระจันทร์, ตำราพระจันทร์เดินเข้าใกล้กัน
(7) ปีกุน จ.ศ.๑๑๗๗ (พ.ศ.2348) ณ วัน ๓ แรม ๗ ค่ำ เดือน ๗ และ แรม ๘ - ๙ ค่ำ ตั้งพิธีสงฆ์ 4 พราหมณ์ 1 ณ วัน ๖ แรม ๑๐ ค่ำ เดือน ๗ เวลาเช้า ฝังอาถรรพ์เมืองใหม่ปากลัด
- คัมภีร์นครพังส์, คัมภีร์เผด็จรามเหียร, คัมภีร์โสฬสมหานคร, ตำราพระนครคิรี
(8) ปี มะโรง จ.ศ. ๑๑๘๒ (พ.ศ.2353) ณ วัน ๕ ขึ้น ๖ ค่ำ เดือน ๗ เวลา ยามเศษ ทิศพายัพ เป็นแสงไฟจับอากาศ โหรดูเคราะห์เมือง ว่าร้าย จะมีศึกผีมาแต่ทิศทักษิณ ให้ตั้งพิธียิงปืนอาฏานา
- คัมภีร์โพไทธิบาทว์, คัมภีร์ดาวพรหมปโรหิตา, คัมภีร์โชติรัตน์, คัมภีร์ราชมัญตัญ, คัมภีร์นครพังส์, ตำราพิธีสะเดาะเคราะห์เมือง, คัมภีร์จุฬามณี, คัมภีร์คลองฟ้า
(9) ปี มะเส็ง จ.ศ. ๑๑๙๕ (พ.ศ. 2376) ณ วัน ๓ ขึ้น ๑๐ ค่ำ เดือน ๑๒ เวลา สองยามเศษ แผ่นดินไหว
- คัมภีร์จุฬามณี, คัมภีร์กลีพัตร์, ตำราแผ่นดินไหว, ตำราอัถจักร
จากจดหมายเหตุโหร ของ จมื่นก่งศิลป์
(10) ปี มะโรง จ.ศ. ๑๒๑๘ (พ.ศ. 2399) ณ วัน ๑ แรม ๑๕ ค่ำ เดือน ๒ เพลาบ่ายสองโมงเศษ ฟ้าร้อง ทิศอิสาณ
- คัมภีร์เทวดาไขประตูฟ้า, คัมภีร์ฟ้าร้อง, คัมภีร์กลีพัตร์
(11) ปี มะเมีย จ.ศ. ๑๒๓๒ (พ.ศ.2413) ณ วัน ๖ ขึ้น ๖ ค่ำ เดือน ๑๑ เพลารุ่งแล้ว ยังไม่ถึงโมง รุ้งขึ้น ทิศบูรพ์ 4 ตัว ครั้นพระอาทิตย์ขึ้นมา สายรุ้งผ่านกลางดวง
- คัมภีร์สายรุ้ง, คัมภีร์รุ้งกินน้ำ, คัมภีร์จุฬามณี, คัมภีร์คลองฟ้า
จากชื่อในหลายคัมภีร์ที่ได้กล่าวมาข้างต้นนี้ เข้าใจว่า บรรดาวิธีการใช้ตำราต่างๆนี้ ค่อนข้างจะสาบสูญไปหมดสิ้นแล้ว แม้กระทั่ง ชื่อตำราโหราศาสตร์ที่ว่าเป็นแม่บท 35 คัมภีร์ใน 273 คัมภีร์นั้น เช่น (1) อินทภาสบาทจันทร์ (2) อินทศร (3) อินทธนู (4) อินทราวุธ (5) มิสินทภาส (6) กัมมาชีพ (7) ทวาทสา (8) ตรีสา (9) ตรึงสา (10) กาลจักร (11) มหากาลจักร (12) ทัญชพฤกษ์ (13) ทักษาวาร (14) ทักษาบาท (15) ราชมัญตัญ (16) จุฬามณี (17) กลีพัตร์ (18) ธรณีทิควน (19) กัลฤทธิโน (20) พฤกษทิโน (21) อสีติโชค (22) ทักษาพยากรณ์ (23) มหาทักษา (24) สมันตะพยากรณ์ (25) มันตพยากรณ์ (26) คัมภีร์พฤหัส (27) พิรางค์ (28) สารัมภ์ (29) กัมมะธนู (30) มหานาที 5 ชั้น (31) มหานาที 3 ชั้น (32) มหานาที 1 ชั้น (33) จุลนาที (34) จักรทีปนี (35) คัมภีร์โลกศาสตร์ ก็เข้าใจว่า คงตกทอดวิธีใช้ เท่าที่รู้จักกันแพร่หลายเหลือมาไม่ถึง 10 คัมภีร์ เท่านั้น (ลำดับที่ (2) ถึง (5) นี้ เข้าใจว่า น่าจะเป็นตำราดาว เพราะเห็นมีชื่อเกี่ยวพันกัน ลำดับที่ (9) ตรึงสา เข้าใจว่าน่าจะเป็น ตฤมศางศะ ลำดับที่ (11) มหากาลจักร เข้าใจว่าเป็น มหาสัฏฐีจักร ลำดับที่ (12) ทัญชพฤกษ์ นี้ ไม่แน่ใจว่าเป็นอะไร ลำดับที่ (18) ธรณีทิควน อาจตรงกับเรื่องชัยภูมิ) |
|
